จัดการภัยพิบัติ ต้องสร้างความรู้ที่ถูกต้อง

ส่งผ่านข้อมูลจากท้องถิ่น ดึงการมีส่วนร่วมจากชุมชน

ความรุนแรง ช่วงเวลาเริ่มต้นและการสิ้นสุดของภัยพิบัติ เป็นเรื่องที่ประชาชนต้องรู้ เข้าใจ และมีความพร้อมในการรับมือ สามารถปฏิบัติตัวอย่างถูกต้องเมื่อเกิดเหตุต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นน้ำท่วม น้ำหลาก ดินโคลนถล่ม หรือแม้แต่ภัยธรรมชาติรูปแบบอื่นๆ เช่น การเกิดคลื่นสึนามิ พายุถล่ม ไฟป่า เป็นต้น
3
ส่วนสำคัญคือการแจ้งเตือนภัย กระจายข่าวที่ถูกต้อง เชื่อถือได้ ผ่านเครื่องมือต่างๆ เพื่อลดการสูญเสีย รู้วิธีการหนีภัย ป้องกันตนเองและครอบครัวให้มีความปลอดภัย ซึ่ง ศูนย์เตือนภัยพิบัติแห่งชาติ มีหน้าที่โดยตรงในภารกิจดังกล่าว
แต่ความเป็นจริงคือ ลำพังศูนย์ฯ ไม่สามารถทำหน้าที่โดยลำพัง ต้องอาศัยการมีส่วนร่วมจากประชาชน โดยเฉพาะคนในพื้นที่ในการเฝ้าระวัง เตรียมพร้อม จัดการชุมชน ให้ตั้งรับกับสิ่งที่จะเกิดขึ้น ส่วนศูนย์ฯ ให้การสนับสนุนเครื่องมือหรืออุปกรณ์ที่จำเป็น เพราะหากคนในพื้นที่มีความรู้ เข้าใจ เตรียมพร้อมด้วยตนเอง มีการประสานงานกันในชุมชน จะดีกว่าการเข้าไปจัดการของหน่วยงานภายนอกเพียงฝ่ายเดียว
นาวาอากาศเอกสมศักดิ์ ขาวสุวรรณ์ ผู้อำนวยการศูนย์เตือนภัยพิบัติแห่งชาติ กระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร ให้ข้อมูลว่า ในการเข้าไปสนับสนุนชุมชนในการจัดการภัยพิบัตินั้น ศูนย์เตือนภัยพิบัติแห่งชาติได้นำเทคโนโลยี แนวทางที่เป็นทิศทางเดียวกัน อุปกรณ์จำเป็น และรูปแบบการประสานงานกับหน่วยงานที่เข้าให้การช่วยเหลือ
“สำคัญที่สุดในการจัดการภัยพิบัติกับชุมชน คือ การสร้างความรู้ความเข้าใจให้เกิดขึ้นก่อน แล้วค่อยจัดทำแผน โดยคนในชุมชนเป็นคนกำหนด เนื่องจากเขาเหล่านั้นอยู่ในพื้นที่ย่อมรู้ข้อมูลดี จากนั้นจัดซักซ้อม ประเมินผล ปรับแก้ในส่วนบกพร่อง ซึ่งกระบวนการดังกล่าวจะได้รับความร่วมมือจากคนในชุมชนมากกว่าที่เราเข้าไปจัดการให้”
ผู้อำนวยการศูนย์ฯ บอกว่า วิธีการสร้างความรู้ความเข้าใจที่ดีที่สุดที่ทางศูนย์ได้เข้าไปสร้างคือการส่งผ่านไปยังเยาวชน นักเรียนในพื้นที่ต่างๆ เพื่อเป็นฐานความรู้นำไปสู่ผู้ปกครอง โดยมีโครงการทำกิจกรรมในโรงเรียนนำร่อง พร้อมกับขยายไปโรงเรียนอื่นที่ใกล้เคียงกัน ซึ่งที่ผ่านมามีการลงพื้นที่ให้ความรู้และฝึกซ้อมเยาวชนในจังหวัดสตูล ตรัง ภูเก็ต กระบี่ ระนอง และพังงา และจังหวัดทางภาคเหนือและอีสาน โดยเน้นพื้นที่ที่เคยเกิดเหตุและมีความเสี่ยง
“ในปี 2555 ศูนย์ฯ ได้เข้าไปให้ความรู้ จัดทำแผนและซักซ้อมร่วมกับชุมชน ในจังหวัดต่างๆ จำนวน 20 จังหวัด ซึ่งนอกจากชุมชน หน่วยงาน เจ้าหน้าที่ในจังหวัดที่จัด ยังมีจากจังหวัดใกล้เคียงเข้าร่วมด้วย แต่สิ่งที่ต้องกำชับในการให้ความรู้ทุกครั้งคือหน่วยงานต่างๆ ต้องรับข้อมูลจากชุมชนและชาวบ้านให้ได้ เพราะจะเป็นข้อมูลที่เป็นประโยชน์อย่างยิ่งในการจัดการภัยพิบัติ อีกทั้งต้องยอมรับในเรื่องของการมีจิตอาสาของประชาชนที่ต้องสนับสนุนอย่างเต็มที่”
สรุปว่าในเรื่องของภัยพิบัตินั้น องค์ความรู้เป็นสิ่งสำคัญที่สุด หน่วยงานต่างๆ ต้องส่งเสริมให้คนในท้องถิ่นมีความรู้ อย่าเชื่อข่าวลือ หรือความงมงาย แต่ต้องมองถึงความมีเหตุมีผลและวิเคราะห์ให้ได้ทางวิทยาศาสตร์ โดยศูนย์เตือนภัยพิบัติแห่งชาติ จะมีการชี้แจงส่งข้อมูลที่ถูกต้องในทันทีที่มีข่าวลือ พร้อมกับจัดการกับผู้ปล่อยข่าวลือจนเกิดความสับสนวุ่นวายจนเสียหายด้วย
การให้ชุมชนเป็นฐานสำหรับการเรียนรู้ก็สำคัญ ต้องสร้างให้คนในชุมชนรู้เรื่องของชุมชนเอง อยู่ในสังคมได้อย่างไม่ประมาท ทำหน้าที่ที่ได้รับมอบหมายจากแผนจัดการภัยพิบัติ ไม่ว่าจะเป็น ฝ่ายเฝ้าดู ฝ่ายช่วยเหลือ ฝ่ายแผนผัง ฝ่ายพยาบาล เป็นต้น เพื่อความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สินของตนเอง นอกนั้นยังต้องเตรียมพร้อมสิ่งยังชีพจำเป็น ยารักษาโรค อุปกรณ์ช่วยเหลือเบื้องต้น พร้อมกับใส่ใจในข่าวสารข้อมูลและจดจำป้ายบอกเส้นทาง และจุดนัดพบ
“เมื่อเกิดเหตุการณ์ต่างๆ ต้องไม่ตื่นตระหนก มีสติ อย่าเชื่อข่าวลือ ทำตามแผนที่ซักซ้อมไว้ มองภัยพิบัติอย่างเข้าใจ สื่อสารให้ชัดเจน แจ้งเครือข่ายต่างๆ ให้รับทราบและช่วยเหลือ ศูนย์เตือนภัยพิบัติแห่งชาติ จะดูแลท่านให้เร็วที่สุด” นาวาอากาศเอกสมศักดิ์ กล่าวย้ำในตอนท้าย
ศูนย์เตือนภัยพิบัติแห่งชาติ มีการเผยแพร่ข้อมูลข่าวสารทั้งการให้ความรู้ การแจ้งเตือน บอกข่าว ผ่านสื่อในหลากหลายช่องทาง และในทุกรูปแบบ ทั้ง สื่อมวลชน สื่อโซเชียลมีเดีย การส่งข้อความทางโทรศัพท์ เว็บไซต์ แอปพลิเคชั่นบนสมาร์ทโฟน โดยสามารถดูข้อมูลได้ที่ http://www.ndwc.go.th หรือสายด่วน 192 ตลอด 24 ชั่วโมง

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s